اللَّهُمَّ إِنِّي عَبْدُكَ وَابْنُ عَبْدِكَ وَابْنُ أَمَتِكَ نَاصِيَتِي بِيَدِكَ مَاضٍ فِيَّ حُكْمُكَ عَدْلٌ فِيَّ قَضَاؤُكَ أَسْأَلُكَ بِكُلِّ اسْمٍ هُوَ لَكَ سَمَّيْتَ بِهِ نَفْسَكَ أَوْ أَنْزَلْتَهُ فِي كِتَابِكَ أَوْ عَلَّمْتَهُ أَحَدًا مِنْ خَلْقِكَ أَوْ اسْتَأْثَرْتَ بِهِ فِي عِلْمِ الْغَيْبِ عِنْدَكَ أَنْ تَجْعَلَ الْقُرْآنَ رَبِيعَ قَلْبِي وَنُورَ صَدْرِي وَجِلَاءَ حُزْنِي وَذَهَابَ هَمِّي       ||     ئەی خودایە من بەندەی تۆم و کوڕی بەندەی تۆم و کوڕی کۆیلەی تۆم، ناوچاوانم بەدەستی تۆیە، فرمان و بڕیارت بەسەرمدا جێ بە جێیە، بڕیاردانت بەسەرمدا دادپەروەرانەیە. داوات لێدەکەم بەهەموو ناوەکان کە هی تۆیە، خۆتت پێی ناوناوە، یان لە کتێبەکەتدا دادبەزاندووە یان یەکێک لە دروست کراوەکانی خۆتت فێر کردووە یان لە عیلمی غەیبدا لای خۆت هێشتوەتەوە، قورئانی پیرۆز بکەرە بەهاری دڵەکەم و روناکی سینەم و نەهێشتنی خەم و پەژارەم    
زانستی تەجوید ، دەریای تەجوید

ألموجز في قواعد اللغة العربية
 zanstitajweed.com

مێژووی هونەری نووسینی قورئانی پیرۆز

تەجویدی قورئان
zanstitajweed.com

تەجویدی قورئان, دەریای تەجوید zanstitajweed.com

شورەی موسڵمان بە زیکرو دوعاکان zanstitajweed.com


 ڕاستەوخۆ قورئانی پیرۆز بخوێنەو گوێبیستی دەنگەکان بە.

 ڕوونکردنەوەی مەتنی "تحفة الأطفال".


 قراءة منظومة تحفة الأطفال في تجويد كلمات القرآن .. سعد الغامدي


 چەند وانەیەکی دەنگی


 تفسير القرآن الكريم


پیتەکان و رێک و پێکی جووڵەکان

پیتەکانی زمانی عەرەبی:
زمانی عەرەبی ( ٢٩ ) پیتی هیجائی گۆیا ( منطوق ) و ( ٢٨ ) پیتی ئەبجەدی نووسراو ( مکتوب ) لەخۆ دەگرێ.

پیتەکانی هیجائی گۆیا ( منطوق ) ئەمانەن:
   ( ا، ب، ت، ث، ج، ح، خ، د، ذ، ر، ز، س، ش، ص، ض، ط، ظ، ع، غ، ف، ق، ك، ل، م، ن، هـ، و، ء، ي )
بۆزانیاری زیاتر کلیکی سەر ئەم وێنەیە بکە: تکایە کلیکم لەسەر بکە

پیتەکانی ئەبجەدی نووسراو ( مکتوب ) ئەمانەن:


حاڵەتەکانی پیتی عەرەبی جگە لە پیتی ( ئەلیف )
پیتەکانی عەرەبی ( ٢ ) حاڵەتیان هەیە:
ــ یەکەم: زەنەدار ( ساکن ).
ــ دووەم: بزواو ( متحَرِّك ) واتە: لەسەر ( مفتوح  ) ( ئەو پیتەی کە سەری هەیە ) ، لەبەر ( مضموم  ) ( ئەو پیتەی کە بۆری هەیە ) ،لەژێر ( مكسور  ) ( ئەو پیتەی کە ژێری هەیە ).
ـــ بەڵام پیتی ( ئەلیف ) تەنها زەنەدارە ( ساکن ) وە پیتی پێشی تەنها لەسەرە ( مفتوح ).
ـــ وەپیتی توندکراو ( ألحرف المشدد ) لە دوو پیت پێکهاتووە: یەکەمیان زەنەدارەو دووەمیان جوڵاو.

نموونەی پیتی زەنەدار ( ساکن ) :

/
زەنەدار ( ساکن )

نموونەی پیتی بزواو ( متحرِّك ) :

جوڵە
جۆر
نموونەی پیت
 
سەر ( فەتحە )
ژیر ( کەسرە )
بۆر ( ضمە )

ڕیک و پێکی جووڵەکان ( إتمام ألحركات ) تکایە کلیکم لەسەر بکە
 پێویستە لەسەر خوێنەر کە دەمی بکاتەوە بۆ گوتنی پیتی فەتحەدار وەك گوتنی پیتی ( ئەلیف )، چونکە ( فەتحە ) خۆی پیتی ( ئەلیف )ی کورتە.
 پێویستە لەسەر خوێنەر کە لێوەکانی خڕ بکات بۆ گوتنی پیتی ضمەدار وەك گوتنی پیتی ( واو )، چونکە ( ضمە ) خۆی پیتی ( واو )ی کورتە.
 پێویستە لەسەر خوێنەر کەچەناگەی خواروی دابگریت بۆ گوتنی پیتی کەسرەدار وەك گوتنی پیتی ( یا )، چونکە ( کەسرە ) خۆی پیتی ( یا )ی کورتە.
وەك لەو نموونەی خوارەوە:
        قَالَ    قَالُوا    قِيلَ   

 بەڵام پیتی زەنە ( سکون ) دار لە دەریچەکەیەوە دەردەچێت بەبێ ئەوەی هیچ کام لەوانەی سەرەوەی لەگەلدا بێت.

 تیبینی:
١ــ خوێنەر دەبێ ئاگاداری ئەوە بێت کە دەمی لەیەك شیوەدا نەهێڵێتەوە لەکاتی دەربڕینی پیتێک و دەست کردن بە دەربڕینی پیتی دوای ئەو بۆ نموونە: کەلێوەکانی خڕ دەکات بۆ گوتنی پیتی ( ضمەدار )  هەر لەسەر ئەو شێوە خڕی یە نەمێنێتەوە کە دەست دەکات بە پیتی دوای ئەو کەپیتێکی زەنەدارە یا دوای زەنەدارەکە کە ژێری هەیە بۆ نموونە ووشەی:
        مُحْسِنُون  
پیتی ( میم ) بۆری هەیە دەم خڕ دەکرێت، پیتی ( حاء ) زەنەدارە نابێ بەخڕی بمێنیتەوە، پیتی ( سین ) ژێری هەیە دەبێ یەکسەر چەناگەی خوارو دابگێریت ... هتد

٢ــ زۆر جار هەڵەی ئەوە دەکرێ لەکاتی دەربڕینی پیتی گەورە ـ قەڵەو ـ ( مُفَخّم ) کە فەتحەداربێت، دەم خڕدەکرێت بەتایبەتی کە پیتی ( الف ) بەدوایدادێت، ئەوەش نابێت چونکە دەربڕینی ( فەتحە ) کە بەم شێوەیە وەکو ( ضمَّة ) ی لێدێت. بۆ نمونە:

ووشەی: ( خَالِدِين ) لەگەڵ ( قَالُوا ) خوێندنەوەکەی بەم شێوەیە ( ) دەبێت کە ( ڕاستە ) .      نەك بەم شێوەیە ( ) کە ( هەڵەیە ) .

٣ ــ دەبێ حەرەکەی تەواو بدرێتە پیتەکە بەبێ جیاوازی لەنێوانیان ئەگەر لەسەرەتا، یان لە ناوەڕاست، یان لە کۆتایی ووشە دابوو، وە بەبێ ئەوەی حەرەکەکە درێژ، یان کورت بکرێتەوە، بۆ نموونە: پیتی ( هاء ) ی فەتحەدار ( هـَ ) هەمان حەرەکەتی ئاسایی خۆی هەیە لەگەڵ پیتی ( هاء ) ی ( هـِ ) کەسرەدار هیچ گۆڕانکاریان بەسەردا نایەت، بۆ نموونە:

        ( هـَ ) :  هَذا، ألمُهَيمِن، أللهَ           ( هـِ ) : هِيَ، بِهِم، أللهِ  

کاتی خایەنراوی پیتە جوڵاوەکان ( أزمنة ألحروف ألمتحرِّكة )
کاتی خایەنراوی پیتە جوڵاوەکان بەپێی جۆرێکی دیاریکراوی خوێندنەوە ( تحقيق ــ حدر ــ تدويرتکایە کلیکم لەسەر بکە ) یەکسانە، واتە کاتی خایەنراوی پیتی فەتحەدار = کاتی خایەنراوی پیتی ضمەدار = کاتی خایەنراوی پیتی کەسرەدار، لەهەمان جۆری خوێندنەوەدا. بۆ نمونە:

         كُتِبَ   ــ يَعِظُكُمْ  ــ سُئِلَتْ
 ئەگەر سەرنجی ئەو نمونانەی سەرەوە بدەین دەبینین:
ـــ وشەی ( كُتِبَ ): کاتی خایەنراوی پیتی كُ   = کاتی خایەنراوی پیتی تِ   = کاتی خایەنراوی پیتی بَ .
ــ هەروەها لەوشەی ( يَعِظُكُمْ ) دەبینین کاتی خایەنراوی پیتی ( فەتحە )دار یەکسانە بە کاتی خایەنراوی پیتی ( کەسرە ) دار وە یەکسانە بە کاتی خایەنراوی پیتی ( ضمة ) دار
.
ــ هەروەها لەوشەی ( سُئِلَتْ ) دەبینین کاتی خایەنراوی پیتی( ضمة ) دار یەکسانە بە کاتی خایەنراوی پیتی ( کەسرە ) دار وە یەکسانە بە کاتی خایەنراوی پیتی ( فەتحە ) دار.

ئەو هەڵانەی لەکاتی خایەنراوی پیتەکاندا ڕوودودات
١ــ درێژکردنەوەی کاتی خایەنراوی پیتی جوڵاو بە بەراورد لەگەڵ کاتی خایەنراوی پیتە جوڵاوەکانی تەنیشتی کە بە درێژکردنەوەی زیادە ( ألتمطيط ) یان ( ألإدخال ) ناونراوە، وەک:

  قورئانی پیرۆز ألبقرة/٦ قورئانی پیرۆز   لێرەدا هەمزەکە ( کەسرە ) دارە و کاتی خایەنراوی خۆی هەیە، بەڵام ئەگەر زیادەڕەوی بکەین لەخوێندنەوەیداو بلێین ( ) ئەوە وەک ئەوەی لێدێ کە پیتی ( ي ) یەکی زیادە خراوەتە ناو خوێندنەوەکەوە بۆیە زانایان ناویان ناوە ( ألإدخال ) وە ئەوەش بەهیچ جۆرێک جایز نییە کە پیتی زیادە بخرێتە ناو قورئانەوە.

 هەروەها پیتی ( ك ) ی ( ضمة ) دار لە وشەی (قورئانی پیرۆز ألبقرة/٢٣ قورئانی پیرۆز ) کاتی خایەنراوی خۆی هەیە، بەلام ئەگەر زیادەڕەوی بکەین لە خویندنەوەیدا و بڵێین ( ) و بە هەڵە حەرەکەی ( ضمة ) ـەکە درێژ بکەینەوە، وا بەرگوێ دەکەوێ کە ئەوە پیتێکی ( واو ) ـە لەدوای پیتی ( کاف ) ـەکەوەهاتووە.

 هەروەها پیتی ( م ) ی ( فتحة ) دار لە وشەی ( قورئانی پیرۆز ألزّلزلة/٧ قورئانی پیرۆز کاتی خایەنراوی خۆی هەیە و نابێ ( فتحة ) ی میمەکە درێژ بکەینەوەو بڵیین ( ).

٢ــ کورت کردنەوەی کاتی خایەنراوی پیتی جوڵاو ( واتە: پەلەکردن لەخویندنی پیتیک لەپیتەکان بە بەراورد لەگەڵ پیتەکانی تەنیشتی ) بەبڕی سێ یەکی دەنگەکەی بەبەراورد لەگەڵ کاتی خەیانراوی پیتە جوڵاوەکانی تەنیشتی ( لەدەست دانی سێ یەکی جوڵەیەک، کە زانایان پێی دەڵێن "ألإختلاس" ) ، ئەوەش لەخویندنەوەکاندا هەیە ( بەپێی جێگەی پیتەکان و یاسای تایبەتی خۆیان ) * بەڵام لە ریوایەتی ( حفص ) دا بوونی نییە وڕاست نییە بۆ نمونە:
کاتی خایەنراوی ئەو پیتانە دەبێ یەکسان بێ وەك: (قورئانی پیرۆز ألبقرة/٦٧ قورئانی پیرۆز ). بەڵام ئەگەر بڵێین ( )ئەوەش هەڵەیە چونکە لەدەرکردنی پیتیک لەپیتەکان پەلە دەکەین بە بەراورد لەگەڵ پیتەکانی دیکە، ئەوەش هەروەکوو باسمان کرد لە ریوایەتی ( حفص ) دا بوونی نییە.
* د. أيمن رشدي سويد

 هەروەها لەم دوو نمونەی خوارەوەدا:

نمونەی یەکەم: بەم شێوەیە (قورئانی پیرۆز ألبقرة/٢١ قورئانی پیرۆز )دەخوێنرێتەوە ...... نەک بەم شیوەیە ( ).
نمونەی دووەم: بەم شێوەیە (قورئانی پیرۆز ألبقرة/٢٦٨ قورئانی پیرۆز )دەخوێنرێتەوە ...... نەک بەم شێوەیە ( ).

ئەو هەڵانەی روودەدەن لەکاتی دەربڕینی لەسەر ( ألفتحة ):
١ ـ تێکەڵ بوونی دەنگەکەی بەکەمێک لەدەنگی ژێر ( ألكسرة )
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألغاشية/١٥قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید   

٢ ـ تێکەڵ بوونی دەنگەکەی بەکەمێک لەدەنگی بۆر ( ألضمة )
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألبقرة/٧قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید      قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألبقرة/١٤٤قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید

٣ ـ تێکەڵبوونی دەنگەکەی بە دەنگی زەنە ( سکون )، بەهۆی نەکردنەوی دەم بەئەندازەی پێویست لەکاتی دەربڕینی
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألبقرة/٦٧قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید

ئەو هەڵانەی روودەدەن لەکاتی دەربڕینی لەژێر ( ألكسرة ):
١ ـ تێکەڵ بوونی دەنگەکەی بەکەمێک لەدەنگی لەسەر ( ألفتحة )
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألبقرة/٤قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید      قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألبقرة/٢٧قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید

٢ ـ تێکەڵبوونی دەنگەکەی بە دەنگی زەنە ( سکون )، بەهۆی بەرزنەکردنەوەی ناوەڕاستی زمان و نزمنەکردنەوەی چەناگە بەئەندازەی پێویست لەکاتی دەربڕینی
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدألنمل/٣٠قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید      قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویديس/٦٦قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید   

ئەو هەڵانەی روودەدەن لەکاتی دەربڕینی لەبەر ( ألضمة ):
١ ـ تێکەڵ بوونی دەنگەکەی بەکەمێک لەدەنگی سەر ( ألفتحة )
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدالبقرة/٥٤قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید

٢ ـ تێکەڵ بوونی دەنگەکەی بەکەمێک لەدەنگی ژێر ( ألكسرة )
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدالتوبة/٢٤قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید

٣ ـ تێکەڵبوونی دەنگەکەی بە دەنگی زەنە ( سکون )، بەهۆی خڕنەکردنی دوو لێوەکان بەئەندازەی پێویست لەکاتی دەربڕینی
   قورئانی پیرۆز/زانستی تەجویدالفاتحة/٥قورئانی پیرۆز/زانستی تەجوید


بۆ سەرەوە



بابەتی نوێ


Copyright 2011-2013,  Z A N S T I T A J W E E D . C O M